Adaptacja

Przystosowanie obiektu budowlanego do pełnienia odmiennej funkcji od tej, dla której został zaprojektowany i zbudowany lub do eksploatacji w nowych warunkach (wynikających np. ze zmiany przepisów).

Akt Notarialny

Akt notarialny to szczególna forma dokumentu urzędowego potwierdzającego dokonanie określonej czynności prawnej. Akt notarialny zostaje sporządzony jeżeli wymagają tego przepisy prawa lub wynika to z woli stron. Niedochowanie formy aktu notarialnego w sytuacji, gdy wymaga tego prawo powoduje bezskuteczność czynności prawnej (np. sprzedaży nieruchomości) i jej nieważność (nieruchomość nie przejdzie na nabywcę).Do sporządzania aktów notarialnych uprawniony jest notariusz oraz - pod warunkiem uzyskania od Ministra Sprawiedliwości pisemnego upoważnienia wydanego na wniosek Ministra Spraw Zagranicznych - polski konsul.

Antresola

Niskie pomieszczenie mieszkalne lub użytkowe wydzielone z górnej części kondygnacji (głównie parteru).

Armatura (osprzęt)

Ogólne określenie zaworów czerpalnych, baterii, zaworów i kurków odcinających, regulacyjnych, bezpieczeństwa, itp., a także wyposażenie rurociągów w różnego typu instalacjach sanitarnych i przemysłowych.

Alkierz

pierwotnie małe pomieszczenie w narożu budynku, później również mała, wyodrębniona w bryle narożna dobudówka (zwłaszcza dworu szlacheckiego

Alkowa

wnęka, w której stoi łóżko, ozdobnie wydzielona z pokoju sypialnego.

Arkada

łuk wsparty na filarach lub na kolumnach.

Baza

oprofilowana podstawa trzonu kolumny, pilastra lub filara.

Bieg

nieprzerwany ciąg schodów

Blankowanie

zębate zwieńczenie muru obronnego, baszty itd., kryjące od zewnątrz chodnik lub pomost dla broniących

Balkon

Element budynku składający się z płyty poziomej i balustrady, występujący z lica zewnętrznej ściany budynku. Może być dostępny z jednego lub z kilku pomieszczeń kondygnacji nadziemnych.

Balustrada

Lekka, na ogół ozdobna, pionowa przegroda w postaci ścianki pełnej lub ażurowej stanowiąca zabezpieczenie biegów schodowych, spoczników, tarasów, balkonów, galerii, mostów, płaskich dachów, itp. lub oddzielająca części wnętrza.

Belka

1) Poziomy lub pochyły element konstrukcyjny podlegający zginaniu; przeważnie ze stali (np. kształtownik), żelbetu lub drewna; oparty na dwóch lub więcej podporach; przenoszący obciążenia pionowe na podpory.
2) Sortyment tarcicy obrzynanej o przekroju kwadratowym lub prostokątnym (przekrój poprzeczny od 12 x 20 do 22 x 28 cm).

Beton

Materiał budowlany (sztuczny kamień) utworzony w wyniku związania i stwardnienia mieszanki spoiwa (najczęściej cementu), wody oraz (w betonach kruszywowych) wypełniacza (piasku, żwiru). Zastosowanie betonu: wykonywanie konstrukcji betonowych i żelbetowych, wykładzin i przegród izolujących cieplnie i akustycznie, produkcja elementów prefabrykowanych.

Beton komórkowy

Beton lekki (z kruszywem lub bez) o porowatej strukturze; otrzymywany przez spienienie zaczynu (zwykle cementowego) w wyniku dodania środków rozkładających się z wydzielaniem gazu (gazobeton) lub pianotwórczych (pianobeton). 

Beton komórkowy autoklawizowany

Beton o gęstości do 750 kg/m³, o strukturze porowatej (w wyniku fizykochemicznych reakcji pomiędzy kruszywem i spoiwem, poddanych obróbce cieplnej), stosowany do produkcji drobno- i wielkowymiarowych elementów budowlanych. 

Białkowanie (bielenie)

Malowanie mlekiem wapiennym świeżych tynków wewnętrznych w budynkach (podkład przed malowaniem farbami emulsyjnymi), ścian nie wymagających otynkowania (np. w pomieszczeniach inwentarskich), płotów drewnianych, itp.

Budowa

To wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego.
Ustawa z 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 80, poz. 718).

Budowla

Każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, estakady, tunele, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.

Budynek

Obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach.

Budynek mieszkalny jednorodzinny

To budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku.

Budynek parterowy

Budynek mający jedną kondygnację nadziemną. Poza jedną kondygnacją nadziemną budynek może mieć poddasze oraz dowolną liczbę kondygnacji podziemnych.

Budynek piętrowy

Budynek mający dwie lub więcej kondygnacji nadziemnych. Wśród budynków piętrowych rozróżnia się budynki jedno- i wielopiętrowe. Budynek jednopiętrowy ma 2 kondygnacje nadziemne, budynek dwupiętrowy - 3 kondygnacje nadziemne, itp.

Cegła

Systemowy, na ogół prostopadłościenny drobnowymiarowy pełny lub drążony, konstrukcyjny lub elewacyjny element budowlany, formowany z gliny ceglarskiej, z zaprawy wapienno-piaskowej, gipsowej, ze szkła lub innych surowców mineralnych. Żądaną wytrzymałość można uzyskać m.in. w procesie wypalania (cegła ceramiczna), autoklawizacji lub naparzania pod ciśnieniem parą wodną (cegła wapienno-piaskowa).

Cement

Spoiwo budowlane hydrauliczne, twardniejące pod wpływem działania wody, stosowane do produkcji zapraw i betonów. Cement otrzymywany jest przez wypalanie surowców, a następnie ich zmielenie.
Rodzaje cementu: portlandzki, hutniczy, glinowy, magnezjowy, anhydrytowy, murarski.

Cement portlandzki

Najszerzej stosowany w budownictwie cement, otrzymywany przez prażenie margli i wapieni z gliną i zmielenie uzyskanego klinkieru z gipsem. Odmianą cementu portlandzkiego jest cement portlandzki biały (cement biały), wyrabiany z surowców zawierających mniej niż 0,3% tlenku żelaza; cementu białego używa się do szlachetnych tynków i sztucznych marmurów.

Ceramika budowlana

Ogół wyrobów stosowanych w budownictwie, powstających w wyniku wypalania masy, której podstawowym składnikiem jest glina.

Chłonność akustyczna pomieszczenia

Miara całkowitej zdolności pomieszczenia do pochłaniania i tłumienia dźwięku. Zależy od objętości pomieszczenia i czasu pogłosu (zanikania dźwięku po ustaniu jego źródła). Jednostką chłonności jest 1m².

Chudy beton

Warstwa wykonana z betonu o niższej wytrzymałości i grubości najczęściej 10 cm układana na gruncie przed wykonaniem fundamentu; tworzy gładkie, wytrzymałe podłoże pod deskowanie lub pręty zbrojenia (zbrojenie układa się na podkładkach); jest to słaby beton zawierający tylko 100 kg cementu na 1 m³, podczas gdy w „normalnym" jest go około 350 kg/m³.

Ciasto wapienne (wapno gaszone)

Wodorotlenek wapnia w postaci ciastowatej masy o kolorze białym lub jasnokremowym, powstałej przez zgaszenie wapna palonego dostateczną ilością wody. Ciasto wapienne stosowane jest do zapraw murarskich i tynkarskich.

Ciąg kominowy

Przepływ powietrza w przewodzie kominowym, powstający na zasadzie różnicy ciężaru właściwego gorących gazów spalinowych w kominie i ciężaru właściwego powietrza zewnętrznego; powstała dzięki temu różnica ciśnień między wylotem i spodem komina (kotła lub przewodu wentylacyjnego) pobudza gazy do ruchu grawitacyjnego.

Ciąg wsteczny

Niekorzystna różnica ciśnień i temperatury powietrza między wlotem i wylotem komina, powodująca zasysanie spalin do środka komina. Na wytworzenie się ciągu wstecznego może mieć również wpływ źle dobrana średnica lub wysokość komina.

Cokół

masywna podstawa kolumny, filara, posągu itd., bądź naśladująca jego formy wyodrębniona podbudowa ściany, również i pilastra

Dach

Przekrycie płaskie lub krzywiznowe, osłaniające pomieszczenia budowli przed opadami atmosferycznymi, słońcem, wiatrem oraz przenoszące obciążenia od śniegu i wiatru. Dach składa się z konstrukcji nośnej, warstwy izolacji cieplnej oraz pokrycia.

Dach krokwiowy

dach skonstruowany z par pochyłych belek (krokwie), tworzących wraz z łączącą je dołem poziomą belką trójkątne wiązary

Dach mansardowy

dach łamany: tzn. łamany w ten sposób, że górne jego płaszczyzny są mało pochyłe, a dolne strome i często kryjące użytkowe poddasze

Dach polski łamany

polski odpowiednik dachu mansardowego, charakteryzujący się jednakową stromizną połaci, występował w niemonumentalnej architekturze miejskiej i rezydencjalnej co najmniej od poł. XVII w.

Dachówka

Małogabarytowy (o różnych kształtach i wymiarach) wyrób budowlany, wykonany z gliny ceglarskiej (dachówka ceramiczna), z zaprawy cementowej (dachówka cementowa), z drewna (gont drewniany), ze szkła (dachówka szklana) lub też z innych materiałów, używany do krycia dachów. 

Decybel

Jednostka logarytmiczna równa 0,1 B (bela); stosowana m.in. do określania poziomu dźwięku (hałasu), mocy czy napięcia elektrycznego. Wartość wyrażana w decybelach [dB].

Deska

Tarcica o grubości 12-50 mm.

Deskowanie (szalunek)

Konstrukcja jednorazowa, prowizoryczna (na ogół drewniana, z oddzielnych desek połączonych ze sobą) lub systemowa wielokrotnego użytku (stalowa lub ze sklejki wodoodpornej), używana przy produkcji elementów betonowych lub przy wznoszeniu konstrukcji betonowych (żelbetowych), służąca do nadawania odpowiednich kształtów układanej mieszance betonowej, do podtrzymywania zbrojenia w czasie betonowania oraz utrzymywania świeżego betonu do czasu uzyskania przez niego odpowiedniej wytrzymałości; deskowanie wykonuję się i ustawia przy wznoszeniu budowli.

Deskowanie tracone

Konstrukcja jednorazowa na ogół z elementów żelbetowych lub betonowych, a także z materiałów izolacyjnych lub elewacyjnych, stanowiąca nierozbieralną (traconą) formę dla wykonywanego elementu żelbetowego lub betonowego. 

Deweloper

to inwestor, czyli osoba fizyczna lub prawna, która inwestuje w budowę domów na sprzedaż. Deweloper nadzoruje pełen proces inwestycyjny od fazy projektowania, najczęściej zlecając wykonanie poszczególnych etapów inwestycji firmom zewnętrznym. Deweloperem można nazwać również osobę będącą pośrednikiem w sprzedaży nieruchomości i łącznikiem między grupą inwestycyjną a klientem. Istnieje wiele stowarzyszeń deweloperów m.in. Stowarzyszenie Deweloperów Polskich, Stowarzyszenie Budowniczych Domów i Mieszkań z siedzibą w Krakowie. Stowarzyszenia we współpracy z deweloperami organizują kampanie informacyjne dotyczące nowych inwestycji(gazety, giełdy mieszkaniowe).

Dokumentacja budowy

To pozwolenie na budowę wraz z załączonym projektem budowlanym, dziennik budowy, protokoły odbiorów częściowych i końcowych, w miarę potrzeby, rysunki i opisy służące realizacji obiektu, operaty geodezyjne i książkę obmiarów, a w przypadku realizacji obiektów metodą montażu - także dziennik montażu.

Ekofiber

Luźne włókna celulozowe stosowane jako izolacja cieplna, można je nadmuchiwać do środka konstrukcji nawet o bardzo skomplikowanym kształcie.

Element architektoniczny

Wyróżniająca się część obiektu budowlanego, zazwyczaj o charakterze dekoracyjnym, wpływająca na jego wartość artystyczną, np. gzymsy, portale, itp.

Element budowlany

Część obiektu budowlanego stanowiąca przed wybudowaniem odrębną, jednolitą całość, np. belka stropowa płyta prefabrykowana ścienna, parapet, itp.

Element konstrukcyjny

Część obiektu budowlanego o charakterze nośnym stanowiąca o jego stateczności i wytrzymałości na działanie różnych sił (np. fundament, ściana nośna, strop, itp.).

Elementy robót

Wyodrębnione z całości planowanych robót ich rodzaje, bądź stany wznoszonego obiektu, służące planowaniu, organizowaniu, kosztorysowaniu i rozliczaniu inwestycji.

Elewacja

Widok zewnętrznej powierzchni ściany budynku wraz ze wszystkimi występującymi na niej elementami (np. okna, drzwi) oraz detalami architektonicznymi. Wygląd elewacji zależy od materiału z jakiego została wykonana, funkcji budynku oraz jego konstrukcji.
Elewacja może być: frontowa, tylna, boczna, a ze względu na usytuowanie w stosunku do stron świata: wschodnia, zachodnia, północna lub południowa.

Fasada

Elewacja frontowa, najczęściej z wejściem do budynku. Jest zazwyczaj ozdobna, odróżnia się bogatszą kompozycją architektoniczną od pozostałych.

Framuga

Wnęka w murze, w której osadzone jest okno (framuga okienna) lub drzwi (framuga drzwiowa). Nazwę framugi podokiennej nosi również wnęka wykonana pod oknem, przeznaczona do umieszczania grzejnika centralnego ogrzewania.

Fornir

Cienkie płaty drewna, których odpowiednia obróbka pozwala na zachowanie ciągłości rysunków słojów i identycznego odcienia. Stosowany m.in. do oklejania skrzydeł drzwi.

Fuga (spoina)

Barwne, ozdobne wykończenie połączeń elementów (np. cegieł, kamieni) w murach nietynkowanych lub na ścianach i posadzkach wykończonych elementami okładzinowymi (np. glazurą, terakotą). Szczelinę między łączonymi elementami wypełnia się całkowicie lub częściowo zaprawą budowlaną.

Fundamenty

Element konstrukcyjny przenoszący na grunt wszystkie obciążenia zebrane z budynku; stanowią jego podporę i zabezpieczają przed nadmiernym osiadaniem (zagłębieniem pod wpływem stałych i zmiennych obciążeń budynku).

Futryna (ościeżnica)

Drewniana lub metalowa rama otaczająca framugę. Służy do zamontowania skrzydła drzwi.

Faseta

We wnętrzu zaokrąglone przejście od ściany do sufitu, zwykle wyodrębnione profilowaniem.

Filar

Masywna, pionowa podpora, wolno stojąca lub wtopiona w ścianę.

Gzyms

Poziomy profil wieńczący porządek architektoniczny bądź w ogóle budowlę (gzyms koronujący), niekiedy również obiegający ściany dla zaakcentowania podziału na kondygnacje (gzyms kordonowy); zob. porządek architektoniczny.

Gaszenie wapna (lasowanie wapna)

Łączenie wapna palonego z wodą (przez wymieszanie ręczne lub mechaniczne) w celu otrzymania plastycznego ciasta wapiennego lub mleka wapiennego.

Gazobeton

Lekki, porowaty beton otrzymywany przez wprowadzenie do zaprawy cementowej lub wapiennej substancji gazotwórczych (np. sproszkowanego glinu, sproszkowanego karbidu, stopów krzemu z glinem i in.).

Gąsior

Dachówka o kształcie przystosowanym do krycia kalenic i grzbietów dachów. 

Gips

1) minerał, uwodniony siarczan wapniowy, ma duże zastosowanie w budownictwie i przemyśle budowlanym, jako materiał wiążący w postaci miałkiego proszku uzyskanego z wyprażonego kamienia gipsowego, z którego przygotowuje się spoiwa budowlane powietrzne; gips jest stosowany również w papiernictwie, w przemyśle cementowym i in.
2) Skała osadowa pochodzenia chemicznego, zbudowana z minerału gipsu, czasami z dodatkami anhydrytu, soli kamiennej, boracytu, dolomitu, kwarcu, itp.

Glif

Skośne płaskie ścięcie ościeży okiennych lub drzwiowych umieszczonych w grubych murach. Glify wykonuje się w celu zwiększenia dostępu światła lub poszerzenia przejścia.

Głębokość posadowienia

Odległość między powierzchnią terenu a dolną powierzchnią fundamentów. Zależy od strefy klimatycznej, a jej minimalna wartość wynosi od 0,8 m do 1,4 m. Zachowanie tej głębokości zabezpiecza przed ujemnymi skutkami zamarzania i rozmarzania gruntu pod fundamentem (wysadzanie, osadzanie). W gruntach niewysadzinowych dopuszcza się posadowienie na głębokości 0,5 m.

Główka cegły

To najmniejsza powierzchnia boczna cegły. 

Grunt nasypowy (antropogeniczny)

Grunt, którego ukształtowanie i położenie jest wynikiem działalności człowieka (np. hałdy, wysypiska); grunty nasypowe często przemieszane są z gruzem lub śmieciami i złożone bez zagęszczenia; są to grunty nienośne.

Grunt organiczny

Grunt pochodzenia roślinnego, powstały w zbiornikach wodnych i starych korytach rzek; grunty organiczne są słabe, dlatego nie nadają się do posadawiania budynków i określa się je jako nienośne.

Grunty wysadzinowe

Grunty, które, zamarzając, zwiększają swoją objętość. Taki grunt może zimą podnieść („wysadzić") dom nawet o kilka centymetrów.

Hydrant

Urządzenie w sieci wodociągowej zaopatrzone w zawór i złącze do węża, służące do czerpania wody do celów gospodarczych i przeciwpożarowych. Zawór hydrantu przeciwpożarowego może być montowany w szafce na ścianie budynku lub bezpośrednio na wodociągu zewnętrznym.

Hydrofor (zbiornik hydroforowy)

Zbiornik stalowy ciśnieniowy, połączony z pompą i sprężarką, działający automatycznie, podnoszący wodę na wyższe kondygnacje w budynkach, w których ciśnienie wodociągu jest zbyt małe lub gdy woda pobierana jest z własnego ujęcia. 

Impregnacja

Impregnowanie, nasycanie materiałów (drewna, papieru, wyrobów włókienniczych, itp.) środkami chemicznymi (impregnatami) zabezpieczającymi je przed działaniem czynników szkodliwych lub nadającymi im określone własności.

Inhibitor (katalizator ujemny)

Katalizator, który powoduje zmniejszenie szybkości reakcji chemicznej.

Inhibitor korozji (opóźniacz korozji)

Substancja, która po wprowadzeniu w nieznacznej ilości do środowiska korozyjnego, powoduje wydatne zmniejszenie szybkości korozji. 

Instalacja otwarta (grawitacyjna)

Instalacja grzewcza, która ma połączenie z atmosferą przez otwarte naczynie wzbiorcze.

Instalacja zamknięta (ciśnieniowa)

Instalacja grzewcza odizolowana od atmosfery (wyposażona w przeponowe naczynie wzbiorcze).

Izolacja

Warstwa utrudniająca określone, wzajemne oddziaływanie dwóch środowisk (układów); w zależności od spełnianej funkcji wyróżnia się izolację akustyczną, cieplną, elektryczną, przeciwkorozyjną i inne.

Izolacyjność akustyczna przegrody

Miara jakości akustycznej przegrody przez którą przenikają do pomieszczenia drgania akustyczne, których źródło znajduje się w innym pomieszczeniu. Zależy od powierzchni przegrody, jej grubości i materiałów z jakich jest wykonana. Dużą izolacyjność akustyczną mają przegrody warstwowe, wykonane z materiałów lekkich i porowatych przedzielonych warstwami powietrza.

Jaskółczy ogon

Rodzaj połączenia stosowanego w konstrukcjach drewnianych polegający na tym, że jeden z łączonych elementów ma czop w kształcie trapezu o większej podstawie na zewnątrz, zaś drugi element odpowiadające mu kształtem gniazdo.

Jastrych

Jednolita warstwa wykonana z mieszaniny mającej w trakcie układania konsystencję sypką, plastyczną lub ciekłą (np. jastrych asfaltowy, cementowy, gipsowy), a następnie twardniejącą po upływie określonego czasu. Jastrychy są stosowane jako podkłady pod wykończeniowe warstwy podłogowe, czasami posadzki.

Jętka

Poziomy element drewnianego wiązara  dachowego w dachach o konstrukcji krokwiowo-jętkowej. Jętka łączy parę krokwi tworząc z nimi sztywny trójkąt, zapobiegając ich rozsunięciu się.

Kalenica

Grzbiet dachu, górna, najczęściej pozioma krawędź dwóch połaci dachowych przeciwległych (tj. o liniach okapowych nie schodzących się w jednym punkcie).

Kapilarne podciąganie wody

Podnoszenie się poziomu wody zachodzące w wąskich szczelinach lub cienkich rurkach.

Kapinosy

Ukośne i wyżłobione podcięcie nadwieszonego elementu architektonicznego. Kapinos powoduje odrywanie się od niego kropel wody i chroni w ten sposób ściany przed zamakaniem.

Kawitacja

Zjawisko polegające na tworzeniu się wewnątrz poruszającej się cieczy obszarów wypełnionych niejednorodną mieszaniną gazowej i ciekłej fazy danego płynu.

Keramzyt

Kruszywo ceramiczne lekkie uzyskane przez spieczenie w piecach obrotowych w temperaturze około 300°C odpowiednio przygotowanej gliny pęczniejącej. 

Klinkier

1) Wyroby ceramiczne spieczone (cegła klinkierowa, płytki klinkierowe), odznaczające się wysoką wytrzymałością na ściskanie, odpornością na ścieranie, działanie czynników atmosferycznych i chemicznych. Klinkier stosowany jest jako okładzina ścian budynków, materiał do budowy nawierzchni i posadzek, budowy kanałów ściekowych i kominowych.
2) Wypalona mieszanina margli lub wapieni z gliną, półprodukt w produkcji cementu portlandzkiego.

Kocioł dwufunkcyjny

Kocioł podgrzewający wodę krążącą w instalacji centralnego ogrzewania i wodę na potrzeby użytkowe.

Kocioł jednofunkcyjny

Kotły jednofunkcyjne z zasobnikiem c.w.u. podgrzewają wodę kierowaną do instalacji c.o. i jednocześnie wodę znajdującą się w zasobniku. Kotły te mogą mieć zasobniki różnej wielkości - od kilkudziesięciu (50-60) do kilkuset (250-300) litrów. Wielkość tę dobiera się stosownie do zapotrzebowania na wodę.

Kodeks dobrych praktyk

Polski Związek Firm Deweloperskich przy udziale Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumenta opracował Kodeks Dobrych Praktyk w relacjach klient - deweloper, obowiązujący wszystkich członków PZFD.

Koncepcja

To wstępna wizja domu, która służy do uzgodnienia z inwestorem jego wielkości i formy. Składa się zazwyczaj z krótkiego opisu projektowanych rozwiązań technologicznych i materiałowych oraz rysunków (w skali 1:50 lub 1:100) - rzutów poszczególnych kondygnacji, przekroju wszystkich elewacji i rysunku (lub wizualizacji) ukazującego dom w trzech wymiarach, a także szkicu zagospodarowania działki.

Konserwacja

Z łacińskiego conservare zachować, utrzymać bez uszkodzenia. Polega na regeneracji zużytych części obiektu przez wzmocnienie, naprawę i uzupełnienie, w sposób nie rzutujący na jego wygląd. Większość prac konserwatorskich związana jest z utrzymywaniem istniejących ruin budowli zabytkowych.

Kosz dachu

Zagłębienie w dachu służące do odprowadzania wody opadowej, utworzone przez dwie przyległe lub przeciwległe połacie dachowe.

Kruszywo

Materiał sypki pochodzenia mineralnego (najczęściej) lub organicznego; cechą charakterystyczną kruszyw jest uziarnienie, stanowiące o podziale kruszyw na jednofrakcyjne, wielofrakcyjne lub pospółki. 

Kruszywo naturalne

Kruszywo powstałe w wyniku erozji skał (tj. oddziaływania wody, powietrza, temperatury), np. piasek, żwir, otoczaki. 

Kruszywo organiczne

Kruszywo uzyskiwane z trocin, torfu, wełny drzewnej, trzciny, słomy rzepakowej, paździerzy, itp. Kruszywo organiczne stosowane jest do lekkich betonów porowatych. 

Kruszywo sztuczne

Kruszywo uzyskane przez wypalenie w temperaturze spiekania odpowiednio przygotowanych glin, łupków, popiołów lotnych, itp. lub przez obróbkę żużla wielkopiecowego lub paleniskowego. 

Księga wieczysta

Urzędowy rejestr prowadzony w celu ujawnienia stanu prawnego dotyczącego nieruchomości. Przez stan prawny nieruchomości należy rozumieć prawa rzeczowe dotyczące nieruchomości tj. własność, użytkowanie wieczyste, oraz ograniczone prawa rzeczowe jak np. użytkowanie, zastaw, prawo do lokalu lub hipoteka. Podstawową funkcją ksiąg wieczystych jest zapewnienie bezpieczeństwa obrotu nieruchomościami.

Kubatura

Objętość pomieszczenia lub budynku wyrażona w m³. Kubaturę budynku oblicza się mnożąc powierzchnię jego rzutu w obrysie ścian zewnętrznych przez jego wysokość.

Kaseton (skrzyniec)

na stropie, podniebieniu łuku lub sklepieniu element podziału na wgłębne pola, rozdzielone pasami, profilami lub żebrami

Kolumna

podpora, posiadająca okrągły lub wieloboczny trzon, zwieńczony wyodrębnioną głowicą i zwykle wsparty na wyodrębnionej bazie.

Lakierowanie proszkowe

Polega na elektrostatycznym naniesieniu na element warstwy proszku poliestrowego, a następnie wypaleniu go w piecu w temperaturze 100-200°C.

Laminat

Sztuczna okleina stosowana do wykańczania drzwi.

Legary

Belki drewniane, do których przybija się podłogę właściwą lub "ślepą" (podkład pod podłogę właściwą). Legary leżą bezpośrednio na stropie lub na słupkach ceglanych (podłoga nad gruntem).

Listwa przymykowa

Listwa przybijana na skrzydło drzwi, stanowiąca jego uszczelnienie.

Lukarna

Małe okno wysunięte z połaci dachowej, często ozdobne. Dawniej lukarny bywały zwykle owalne lub okrągłe. Obecnie ich kształt może być praktycznie dowolny.

Luz wrębowy

Jest to wolna przestrzeń, która pozostaje między ramami skrzydła i ościeżnicy po zamknięciu okna.

Latarnia

mała, przepruta oknami nadbudowa nad kopułą lub nad dachem.

Lizena

płaski pas dzielący pionowo ścianę

Loggia

sklepione, wsparte na arkadach podcienie lub półotwarta galeria

Luneta

rodzaj sklepienia uzupełniającego sklepienie główne, a pokrywajacego występy wnętrza, przestrzenie nad otworami itp.

Marka cementu

Liczba określająca minimalną wytrzymałość na ściskanie betonu wskutek zgniatania próbek, po określonym czasie twardnienia tego betonu, w warunkach normalnych.

Media

Przenośniki, m. in. sieci energetyczne, cieplne, gazowe, wodne, telekomunikacyjne, ściekowe, itp. Wartość terenu budowlanego wzrasta w zależności od ilości dostępnych dla niego mediów.

Mieszanka betonowa

Jednolita mieszanina składników betonu (kruszywo, cement, woda, dodatki), przed lub po zagęszczeniu, lecz przed rozpoczęciem twardnienia.

Mikrorozszczelnienie

Dzięki zastosowaniu specjalnego okucia obwodowego okno można zamknąć albo szczelnie, albo tak, że pomiędzy ramą i ościeżnicą pozostaje niewielka szczelina, która umożliwia wentylację.

Mleko wapienne

Zawiesina wodorotlenku wapniowego w wodzie, stosowana jako składnik farb murarskich, do odkażania i neutralizacji.

Mostek termiczny (cieplny)

Miejsce przenikania chłodu przez izolację do przestrzeni izolowanej.

Naczynie wzbiorcze

Zbiornik przyłączony do sieci rurociągów, którego zadaniem jest przyjęcie wody w instalacji ogrzewania wodnego, której objętość wzrasta wskutek wzrostu temperatury.  

Nadproże

Element konstrukcyjny przekrywający otwory w murze - okienne i drzwiowe. Nadproże może być elementem płaskim lub sklepionym. W zależności od technologii realizacji budynku może być wykonany z różnych materiałów (betonu, drewna, stali) na miejscu lub drogą prefabrykacji (np. gotowe belki nadprożowe żelbetowe typu "L").

Naroże dachu

Pochyła krawędź dwóch przyległych połaci dachowych o liniach okapowych schodzących się w jednym punkcie, tworzących kąt wypukły od zewnętrznej strony dachu.

Naświetle

1) Okno stałe lub otwierane stosowane w ścianach wewnętrznych do oświetlenia pomieszczeń światłem pośrednim.
2) Oszklona część skrzydła drzwiowego; umożliwiająca oświetlenie światłem pośrednim przedpokojów, korytarzy, itp.

Nawiewniki

Są to urządzenia zamontowane w ścianie lub oknie, zapewniające i regulujące dopływ powietrza do domu.

Nipel

Kształtka (łącznik) stalowa czarna lub ocynkowana z dwoma gwintami zewnętrznymi, używana do łączenia rurociągów. Również złączka do połączenia elementów w grzejnikach żeliwnych.

Obiekt budowlany

To budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, obiekt małej architektury.

Obiekty małej architektury

To niewielkie obiekty budowlane, a w szczególności: 
- obiekty kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury, 
- posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, 
- obiekty użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki.

Oblina

Wąska, obła powierzchnia na bokach tarcicy obrzynanej, stanowi niepożądaną pozostałość bocznej powierzchni kłody.

Odczyn

To właściwość roztworu związana z ilością jonów wodorowych. Może być kwaśny (pH < 7), obojętny (pH = 7) lub zasadowy (pH > 7).

Odpady

Oboczne produkty, nieprzydatne w danym czasie i miejscu w którym powstały. Przedmioty, substancje stałe i nie będące ściekami substancje ciekłe, które powstały w czasie bytowania człowieka i w wyniku prowadzonej przez niego działalności gospodarczej.

Odpady komunalne

Stałe i ciekłe odpady powstałe w: gospodarstwach domowych, obiektach użyteczności publicznej i obsługi ludności, w tym nieczystości gromadzone w zbiornikach bezodpływowych, porzucone wraki pojazdów mechanicznych i odpady uliczne.

Okap

1) Dolna krawędź połaci dachowej wystająca poza ściany budynku.
2) Wyciąg, rodzaj daszka do chwytania spalin, gazów lub wyziewów i odprowadzania przez przewód poza pomieszczenie.

Okno dwuramowe

Okno starego typu, zbudowane z dwóch oddzielnych ram, które rozkręca się do mycia.

Okucie

Element stolarki otworowej np. zamek, zasuwa, zawias. Większość drzwi zawiesza się na dwóch zawiasach, rzadziej na trzech.

Opór cieplny [R]

Opór stawiany przepływającemu strumieniowi cieplnemu; opór cieplny wyraża się stosunkiem średniej różnicy temperatur do wartości strumienia cieplnego; w zależności od charakteru strumienia cieplnego rozróżnia się: opór przewodzenia ciepła (przegrody), opór przejmowania ciepła, opór przenikania ciepła.

Opór przewodzenia ciepła przegrody

Opór cieplny wyrażony stosunkiem grubości przegrody do współczynnika przewodzenia ciepła materiału przegrody; jest to odwrotność wielkości odpowiadającej ilości ciepła przewodzonego przez powierzchnię 1 m² przegrody w czasie jednej godziny przy różnicy temperatur równej 1^oC.

Osadzanie

Zjawisko osiadania budynku posadowionego na gruntach wysadzinowych, występuje wiosną, w momencie rozmarzania gruntu.

Pakuły

Krótkie, splątane włókna lnu, konopi lub juty uzyskiwane podczas wstępnej obróbki słomy tych roślin.

Paroprzepuszczalność folii

To zdolność do przepuszczania pary wodnej mierzona w gramach na metr kwadratowy folii w ciągu doby - g/m²/24 h. Paroprzepuszczalność folii bada się w określonych normowo warunkach laboratoryjnych (temperatura, ciśnienie i wilgotność powietrza). Badając tę samą folię według różnych norm, uzyskuje się inne wartości.

PINB

Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy  jest jednostką pomocniczą Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który jest organem nadzoru powoływanym do kontrolowania przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego. Organem wyższego stopnia  jest Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego.

Podciąg

Belka o dużych wymiarach, na której opierają się inne belki danej konstrukcji.

Podłoga

Warstwowy element wykończeniowy poziomej przegrody budynku, nadający jej wymagane cechy użytkowe (np. chemoodporność, zmywalność, izolacyjność cieplną, itp.) oraz estetyczne.

Portal

Ozdobne obramowanie otworu wejściowego, na które składają się elementy architektoniczne i dekoracje rzeźbiarskie.

Posadzka

Jest to wierzchnia, wykończeniowa warstwa podłogi.

Pospółka

Materiał sypki lub kawałkowy nie sortowany (np. węgiel, kruszywo budowlane). Odpowiednio zagęszczona jest bardzo dobrym gruntem do posadawiania budynków.

Potencjał redoks (potencjał utleniania-redukcji)

Zdolność do oddawania i przyjmowania elektronów, inaczej zdolność do wchodzenia w reakcje chemiczne; każdy metal ma przyporządkowaną konkretną wartość potencjału.

Powierzchnia całkowita

Suma powierzchni wszystkich kondygnacji budynku (nadziemnych, podziemnych oraz przyziemnej), łącznie z powierzchnią loggi, galerii i ramp, mierzona po obrysie zewnętrznym ścian. Powierzchnię pomieszczeń, których wysokość w świetle wynosi:
- 2,2 m lub więcej - uwzględnia się w całości;
- od 1,4 do 2,2 m - uwzględnia się w 50%;
- poniżej 1,4 m - nie uwzględnia się.

Powierzchnia użytkowa

Powierzchnia pomieszczeń (na wszystkich kondygnacjach), które służą potrzebom bezpośrednio związanym z przeznaczeniem budynku lub jego wydzielonej części. Dla lokalu mieszkalnego jest to powierzchnia wszystkich pomieszczeń znajdujących się w nim, a w szczególności: pokoi, kuchni, łazienek, spiżarni, przedpokoi, alków, holi, korytarzy.
Nie wlicza się jednak do powierzchni użytkowej: balkonów, tarasów, logii, antresoli, szaf i schowków w ścianach, pralni, suszarni, piwnic, wózkowni, strychów.

Powierzchnia zabudowy

Powierzchnia rzutu poziomego mierzona po zewnętrznym obrysie ścian kondygnacji przyziemnej lub nadziemnej (gdy jej obrys wystepuje poza obrys kondygnacji przyziemnej).

Poziom zwierciadła dynamicznego wody

Jest to zwierciadło wody w studni obniżone o depresję, czyli wartość o jaką opada zwierciadło w trakcie pompowania. Wartość depresji zależy od wielkości poboru wody ze studni i wyrażana jest w metrach.

Prądy błądzące

Prądy elektryczne, płynące w ziemi lub konstrukcji; ich powstawanie wiąże się z pracą urządzeń prądu stałego, w których biegun ujemny jest uziemiony.

Projekt budowlany

Projekt określający sposób architektonicznego i technicznego rozwiązania obiektu budowlanego, sposób usytuowania i realizacji tego obiektu, rodzaje i sposób wykonywania robót budowlanych oraz, w miarę potrzeby, zasady eksploatacji i bieżącej konserwacji obiektu.

Projekt wykonawczy (nazywany także technicznym)

Zawiera szczegółowe rysunki i opisy, zgodne z zatwierdzonym projektem budowlanym, pozwalające na wybudowanie obiektu oraz wykonanie precyzyjnych kosztorysów. Obejmuje on szczegółowy projekt konstrukcyjny, a także nietypowe detale architektoniczne (balustrady schodów i balkonów, daszki nad wejściem, lukarny, detale bram, zwieńczenia kominów).

Przemieszczenie

Zabieg mający na celu ochronę obiektu zabytkowego przed zniszczeniem na skutek przemian środowiska. Przemieszczenie może być dokonane w dwojaki sposób:
- rozbiórki, przeniesienia i ponownego złożenia budowli,
- podejścia, przesunięcia i osadzenia na nowym fundamencie.

Przewymiarowanie kotła

Czyli dobranie kotła o większej mocy niż potrzebna do ogrzania domu.

Przewymiarowanie przekroju komina

Zaprojektowanie przekroju większego niż to potrzebne do właściwego spalania w kotle grzewczym.

Pustak

Wyrób budowlany o różnych kształtach i wymiarach, z otworami w postaci kanałów lub komór, wykonany z gliny lub innych materiałów, używany głównie do murowania przegród budowlanych.

Pawilon narożny

w architekturze pałacowej duża, czworokątna dobudowa narożna, wyodrębniona w bryle

Plafon

obraz wstawiony w sufit lub malowany na nim

Półkolumna

kolumna częściowo wtopiona w ścianę

Profil, profilowanie

element rozczłonkowania architektonicznego złożony z biegnących równolegle żłobków, wałków, listew, opasek, itd.

Przęsło

pionowy, zasadniczy składnik podziału ściany (zawarty między filarami, kolumnami itd.) lub sklepienia wyodrębnionego przez gurty czy wykształcone z nich żebra; również przestrzenny składnik wnętrza budynku ograniczony przez długość przęsła ściany i rozpiętość kryjącego je przęsła sklepiennego.

Przypora

odciążająca ściana dostawiona do filara po przeciwnej stronie niż spływające nań sklepienie; łuk przyporowy.

Rekonstrukcja

Budowa polegająca na odtworzeniu zniszczonego obiektu budowlanego, w miejscu jego dotychczasowej lokalizacji. Rekonstrukcja może obejmować odtworzenie brakujących fragmentów budowli w ich pierwotnym kształcie.

Rekultywacja

Przywracanie do dawnego stanu wyrobisk, wysypisk śmieci, zwałowisk oraz innych terenów zniszczonych robotami naruszającymi strukturę i warunki naturalne danego obszaru.

Relief

Kompozycja rzeźbiarska, forma płaskorzeźby, o różnym stopniu wypukłości. Relief może być wykonany techniką rzeźbienia, kucia, odlewania, itp. 

Restauracja

Z łacińskiego restaurare znaczy naprawiać, odnawiać, odbudowywać, przywracać do dawnego stanu. W pojęciu tym zawiera się szerszy zakres prac polegający także na niezbędnej wymianie niektórych części budynku, nie obejmuje prac adaptacyjnych i modernizacyjnych. 

Ryzalit

Wysunięty fragment budynku na całej jego wysokości. Najczęściej projektowany na rzucie prostokąta, a także półkola lub trapezu. Układy ryzalitów mogą być różne, na przykład jeden w środku elewacji albo dwa umieszczone na skrajach budynku symetrycznie względem jego osi.

Sinizna drewna (barwica drewna)

Zmiana barwy drewna na sinoniebieską do czarnej, powodowana m. in. przez pasożytnicze grzyby Ceratocystis, obniża wartość techniczną drewna.

Spoiwo budowlane

Sproszkowany materiał mineralny (najczęściej wypalany), który po zmieszaniu z wodą lub z innym roztworem wskutek reakcji chemicznych wiąże i twardnieje, uzyskując cechy ciała stałego. 

Spoiwo hydrauliczne (wodotrwałe)

Spoiwo budowlane (np. cement) ulegające wiązaniu pod wpływem wody, przy czym reakcje wiązania i twardnienie zachodzą zarówno w wodzie, jak i w powietrzu (ale tylko w temperaturze dodatniej).

Studnia abisynka

Studnia do czerpania wody z płytkich warstw wodonośnych na głębokości 3-7 m, wykonana z rur stalowych wbijanych lub wkręcanych w grunt.

Studnia głębinowa

Zwana też rurową lub wierconą, ujmuje wodę z głębszych warstw wodonośnych na głębokości kilkudziesięciu metrów. Wykonywana jest za pomocą narzędzi wiertniczych. 

Studnia kopana

Zwykle zbudowana z kręgów betonowych. Ze względu na technologię wykonania nie jest zbyt głęboka i pobiera wodę z pierwszej, najpłytszej warstwy wodonośnej.

Styropian ekspandowany

Polistyren piankowy, tworzywo sztuczne, piankowe, lekkie, odporne na działanie wilgoci, produkowane w postaci gotowych płyt i kształtek oraz półwyrobu - granulek (perełek), które po ogrzaniu ulegają spienieniu, przy czym wielokrotnie wzrasta ich objętość. Stosowany jako izolacja cieplna, dźwiękowa, elektryczna, nazywany też styropianem ekspandowanym.

Syfon

W instalacji kanalizacyjnej zamknięcie wodne, rura wygięta w kolano, wypełniona stale wodą, zapobiegająca wydobywaniu się wyziewów kanałowych z instalacji kanalizacyjnej.

Szkło bezpieczne

Szkło, które przy rozbiciu lub pękaniu nie rozpada się lub też rozpada się na małe kawałki najczęściej o zaokrąglonych krawędziach.

Szlichta (gładź podłogowa)

1) Cienka warstwa wyrównawcza grubości do 2 cm, wykonana najczęściej z zaprawy cementowej ułożonej na podłożu betonowym jako podkład pod posadzkę lub jako właściwa posadzka.
2) Warstewka wierzchnia stanowiąca nieprzepuszczalną powłokę nałożoną na jastrych cementowy (przed stwardnieniem jastrychu posypuje się go czystym cementem i szybko zaciera na gładko stalową pacą). 

Sztukateria

Gotowe, gipsowe odlewy dekoracyjne np.: gzymsy, opaski, rozety, mocowane do muru ocynkowanymi hakami, śrubami lub przyklejane zaprawą gipsową.

Szyba zespolona

Trwale połączone tafle szkła, między którymi znajduje się powietrze lub specjalny gaz; w szybie jednokomorowej są dwie tafle, w wielokomorowej - trzy lub więcej.

Szyba zespolona niskoemisyjna

W takiej szybie od zewnętrznej strony zamontowana jest tafla szkła niskoemisyjnego, czyli takiego, które odbija promieniowanie cieplne.

Ściana

Przegroda budowlana w zasadzie pionowa ograniczająca pomieszczenie lub określoną przestrzeń w budowli. W zależności od przeznaczenia rozróżnia się następujące rodzaje ścian: ściany konstrukcyjne (wieńcowe, dylowe, szkieletowe i płytowe), izolacyjne, konstrukcyjno-izolacyjne. W zależności od technologii wykonania rozróżnia się ściany: murowane, prefabrykowane, lite.

Skarpa

filar dostawiony na zewnątrz budynku dla jego podparcia albo odciążenia rozporu wewnętrznego sklepienia.

Sklepienie

układy przestrzenno-konstrukcyjne:

- kolebkowe (kolebka) o formie leżącego półwalca;

- kolebkowe na pasach rozdzielone gurtami na przęsła

- krzyżowe o formie dwóch przenikających się prostopadle odcinków kolebek;

- kolebkowo-krzyżowe o dłuższej kolebce przecinanej poprzecznie odcinkami kolebek;

- kolebkowe z lunetami z wciętymi po bokach odcinkami małych kolebek;

- trójdzielne założone na trójkącie przykrytym trzema przecinającymi się odcinkami kolebek;

- sześciodzielne powstałe z krzyżowego o zdwojonych bocznych odcinkach kolebki;

- żeglaste (żagiel, czeskie) powstałe z kopuły wtopionej w prostokątną podstawę;
układy dekoracyjne:

- krzyżowo-żebrowe o żebrach akcentujących linie przenikania kolebek;

- gwiaździste o dekoracyjnym rysunku gwiazd, tworzonych przez żebra na polach sklepienia żaglastego lub krzyżowego;

- sieciowe o dekoracyjnym rysunku siatki, tworzonym przez żebra na polach sklepienia kolebkowego z lunetami lub żaglastego;

- kryształowe o wiązkach drobnych ostrosłupów wcinanych w pole sklepienia żaglastego

Strop

poziome przykrycie wnętrza budowli na układzie belek nośnych, zakrytych lub wyeksponowanych

Szczyt

przedłużenie w górę ściany dla zakrycia trójkątnego otworu poddasza

Szkieletowa konstrukcja drewniana

drewniany szkielet słupów i belek, ukośnie usztywnionych, o przęsłach wypełnionych deskami, gliną lub cegłą

Tarcica

Materiał przetarty w postaci desek, bali, krawędziaków - z pnia drzewa przetartego w tartaku piłą (trakiem) wzdłuż włókien.

Teren budowy

Przestrzeń, w której prowadzone są roboty budowlane wraz z przestrzenią zajmowaną przez urządzenia zaplecza budowy.

Termoplastyczne elastomery

Sprężyste tworzywa sztuczne, które mogą się znacznie odkształcać; tworzywa te uelastyczniają się pod wpływem temperatury.

Ujęcie wody

Miejsce poboru wody do zasilania instalacji wodociągowych np. rzek, zbiorników wodnych, studni, itp.

Układ połączeń

Wzajemne usytuowanie współpracujących ze sobą elementów konstrukcji i system ich połączeń.

Utylizacja

Wykorzystywanie produktów odpadowych lub materiałów, które straciły wartość użytkową, jako surowców wtórnych dla dalszego ich przetworzenia.

Uzbrojenie terenu

Ogół instalacji podziemnych i nadziemnych, doprowadzonych do działki budowlanej, obejmujący sieć wodno-kanalizacyjną, elektroenergetyczną, centralnego ogrzewania, telefoniczną, itp.

Uzdatnianie wody

Poddawanie wody, pobieranej z dostępnego źródła naturalnego, określonym procesom w celu usunięcia z niej szkodliwych zanieczyszczeń, dezynfekcja wody oraz uzupełnianie niezbędnych dla zdrowia mikroelementów.

Uziemienie

Połączenie części urządzenia elektrycznego z ziemią za pośrednictwem elektrod umieszczonych w ziemi, oraz przewodu uziemiającego.

Wałowanie

1) Zabieg wykonywany w rolnictwie i ogrodnictwie, polegający na ugniataniu gleby, stosowany w celu zwiększenia podsiąkania wody z warstw głębszych, w celu pokruszenia brył, zniszczenia skorupy.
2) Zagęszczanie gruntu budowlanego przez wielokrotne przejazdy walca drogowego lub pojazdów na kołach ogumionych.

Wapno

Materiał wiążący w postaci brył lub proszku uzyskany z wypalonego kamienia wapiennego. Z wapna przygotowuje się spoiwo budowlane powietrzne. 

Wapno palone

Tlenek wapniowy CaO, biały, higroskopijny proszek, który łączy się gwałtownie z wodą wydzielając duże ilości ciepła. Jest stosowany do wyrobu zaprawy murarskiej i cementu, jako środek owadobójczy, do wyrobu karbidu, jako nawóz sztuczny, itp.

Wapno sucho gaszone (hydratyzowane)

Jest sproszkowanym wodorotlenkiem wapnia Ca(OH)₂, który uzyskuje się przez gaszenie wapna palonego w sposób przemysłowy małą ilością wody (około 65% masy wapna). Wapno hydratyzowane pakowane jest w potrójne worki papierowe, o masie 45 lub 35 kg.

Warstwa wodonośna

Warstwa utworów geologicznych, w których dzięki ich porowatości, licznym spękaniom lub innym próżniom, mogą się gormadzić wody gruntowe. Warstwa wodonośna podścielona jest utworami nieprzepuszczalnymi dla wody, na przykład gliną lub iłem.

Wozówka (cegły)

Dłuższa, boczna ściana cegły.